Η Χρυσούλα Ψιμούλη για τον Επιτάφιο του Γιάννη Ρίτσου που μελοποιήθηκε από τον Μίκη Θεοδωράκη-Ένα υπέροχο έργο, λόγου και μελωδίας, με λαϊκές επικές διαστάσεις,που με τη δωρική φωνή του Γρηγόρη Μπιθικώτση μπήκε σε όλα τα στόματα, χιλιοτραγουδήθηκε και αγαπήθηκε"!

<< Μέρα Μαγιού μού μίσεψες , μέρα Μαγιού σε χάνω , άνοιξη , γιε , που αγάπαγες κι ανέβαινες απάνω στο λιακωτό και κοίταζες και δίχως να χορταίνεις άρμεγες, με τα μάτια σου, το φως της οικουμένης. Και με το δάχτυλο απλωτό μου τα 'δειχνες ένα---ένα τα όσα γλυκά , τα όσα καλά κι αχνά και ροδισμένα. Και μού 'λεες , γιε , πως όλ' αυτά τα ωραία θα

'ναι δικά μας , και τώρα εσβήστης κ' έσβησε το φέγγος κι η φωτιά μας.>>Γιάννης Ρίτσος.

Σαν σήμερα , την πρωτομαγιά του 1909 , γεννήθηκε στην Μονεμβασιά , στο " πέτρινο καράβι " της ζωής του , ο Έλληνας αγωνιστής του ποιητικού λόγου Γιάννης Ρίτσος . Ο δημιουργός του" Επιταφίου ", του γνωστού ποιητικού του έργου που αναφέρεται στην απεργία των καπνεργατών , την αιματοβαμμένη πρωτομαγιά του 1936 , στη Θεσσαλονίκη και συγκεκριμένα στο μοιρολόι της μάνας , επάνω στο άψυχο σώμα του παιδιού της, του 25χρονου αυτοκινητιστή Τάσου Τούση, στη διασταύρωση των οδών "Βενιζέλου" και "Εγνατίας". Το θρυλικό αυτό ποιητικό έργο ο Γιάννης Ρίτσος το έγραψε κλεισμένος , επί τρία μερόνυχτα, στη σοφίτα του, στην οδό Μεθώνης 30, στην Αθήνα , χωρίς να φάει και να κοιμηθεί. Τα πρώτα 3 άσματα, από τα 20 συνολικά, δημοσιεύτηκαν στις 12 Μαΐου του 1936, ενώ ολόκληρο το έργο εκδόθηκε και κυκλοφόρησε στις 8 Ιουνίου του 1936 , σε 10.000 χιλιάδες αντίτυπα , τα οποία είχαν σχεδόν εξαντληθεί σε χρόνο ρεκόρ για την εποχή εκείνη . Τα τελευταία 250 εναπομείναντα αντίτυπα εκάησαν, από την τότε κυβέρνηση του Ιωάννη Μεταξά, στους "Στύλους του Ολυμπίου Διός", μαζί με άλλα βιβλία. Ο " Επιτάφιος" μελοποιήθηκε το 1959, από τον Μίκη Θεοδωράκη, στο Παρίσι. Λέγεται ότι, το έγραψε στο αυτοκίνητο του, περιμένοντας τη γυναίκα του που είχε πάει για ψώνια, σημειώνοντας , μάλιστα, τις νότες στο βιβλίο που τού είχε στείλει ο ίδιος ο Γ. Ρίτσος. Ένα υπέροχο έργο, λόγου και μελωδίας με λαϊκές επικές διαστάσεις, που με τη δωρική φωνή του Γρηγόρη Μπιθικώτση, μπήκε σε όλα τα στόματα. Χιλιοτραγουδήθηκε και αγαπήθηκε, όπως γράφει και ο ίδιος ο ποιητής: <<Ακριβώς εκεί ο "Επιτάφιος" συνάντησε τους απλούς ανθρώπους. Κι εκείνοι τού δόθηκαν με τη σειρά τους. Κατάλαβαν το ποίημα. Το έκαναν δικό τους!>> Γιάννης Ρίτσος.

Χρυσούλα. Δ. Ψιμούλη.